BREAK ON THROUGH TO THE OTHER SIDE

Sunday, October 01, 2006


Ο ΦΙΛΟΣΟΦΟΣ ΤΗΣ ΡΟΚ



Ο James Douglas Morrison γεννήθηκε στη Φλόριντα στις 8 του Δεκέμβρη του 1943. Οι γονείς του Στηβ και Κλάρα άλλαζαν συνεχώς τόπο διαμονής λόγω της δουλειάς του πατέρα του Τζιμ, ήταν αξιωματικός του πολεμικού ναυτικού των ΗΠΑ.
Κατά τα παιδικά κι εφηβικά του χρόνια ήταν ένα αγόρι που βωμολοχούσε διαρκώς, έφερνε τους άλλους σε δύσκολη θέση και δεν είχε καθόλου καλή σχέση με τους γονείς του αφού η συμπεριφορά του και το μακρύ μαλλί που άφησε στην πορεία, θεωρούνταν ανεπίτρεπτα. Ήταν ένα χαρισματικό παιδί, με μεγάλη ευφυΐα (150 IQ) που είχε πάθος με τη φιλοσοφία και την ποίηση. Τα βιβλία δεν τα διάβαζε, τα καταβρόχθιζε: Ρεμπό, Μπλέηκ, Κέρουακ, Κοκτό, Μολιέρο, Μπαλζάκ και είχε ιδιαίτερη αδυναμία στο Νίτσε. Κάπου τότε άρχισε να γράφει ποίηση.
Το 1964 γράφτηκε στο πανεπιστήμιο UCLA, στο Los Angeles όπου και πήρε μαθήματα κινηματογράφου. Η μεγαλύτερη του αγάπη μετά την ποίηση του ήταν το σινεμά. Χαρακτηριστικά είχε πει: «Ενδιαφέρομαι για τον κινηματογράφο γιατί για μένα αντιπροσωπεύει μια μορφή τέχνης που πλησιάζει όσο καμιά άλλη την φυσική πραγματική ροή της συνείδησης, τόσο στα όνειρα όσο και στην καθημερινή μας αντίληψη του κόσμου».
Στη σχολή γνωρίζει τον Ρέη Μαντζάρεκ που τότε έπαιζε μουσική σε ένα συγκρότημα με το όνομα «Rick and the Ravens» και οι δυο τους αποφασίζουν να φτιάξουν ένα ροκ συγκρότημα. Ο Ρέη του γνωρίζει τον Τζον Ντένσμορ και τον Ρόμπυ Κρήγκερ που τους ήξερε από κάτι μαθήματα διαλογισμού. Ο Τζιμ αποφασίζει να ονομαστεί το γκρουπ τους «The Doors» από το βιβλίο του Άλντους Χάξλεϋ “The Doors of perception”, οι πόρτες της αντίληψης. «Όταν οι πόρτες τις αντίληψης εξαφανιστούν τότε τα πράγματα θα φανούν όπως ακριβώς είναι, απέραντα». Ο Μόρισον ήθελε να είναι «η πόρτα μεταξύ γνωστού και αγνώστου».
Οι Πόρτες άρχισαν να παίζουν σε διάφορα μαγαζιά αποκτώντας σιγά σιγά το κοινό τους. Τον Ιανουάριο του 1967 κυκλοφορεί το πρώτο τους άλμπουμ με τίτλο THE DOORS που τους κάνει γνωστούς σε όλη την Αμερική. Στις συναυλίες που ακολούθησαν συνωστίζονταν χιλιάδες κόσμου για να απολαύσουν τους μυστηριακούς στίχους του Τζιμ, τις δημιουργικές μουσικές συνθέσεις του Ρέη και τον αριστοτεχνικό τρόπο που χτυπούσε τα πλήκτρα, τη δεξιοτεχνική τρέλα που έβγαινε από την ηλεκτρική κιθάρα του Ρόμπυ και τους εκστατικούς ήχους από τα κρουστά του Τζον.
Η γυναίκα της ζωής του Τζιμ ήταν η Πάμελα Κούρσον. Βέβαια αυτό δεν τον εμπόδιζε να είναι το υπόδειγμα της πολυγαμίας. Το 1970 μάλιστα παντρεύτηκε μια δημοσιογράφο με μια τελετή μαγείας Wicca μιας αρχέγονης θρησκείας που πιστεύεται ότι είναι υπόλειμμα της πανάρχαιας παγκόσμιας θρησκείας. Για αυτήν την κοπέλα αλλά και για μερικές άλλες ήταν ο υπεύθυνος για την εγκυμοσύνη τους. Παρόλα αυτά η Παμ ήταν αυτή που αποκαλούσε συχνά «κοσμική του σύντροφο» και που τις είχε αφιερώσει μεγάλο μέρος των ποιημάτων του.
Ο Τζιμ κάπνιζε μεγάλες ποσότητες μαριχουάνας, έπαιρνε LSD και έπινε αλκοόλ σε υπερφυσικό βαθμό επί καθημερινής βάσεως. Βρισκόταν κυριολεκτικά σε μια διαρκή μέθη, ακόμα και στις συναυλίες του όπου πάντα προκαλούσε με τη συμπεριφορά του. Το αποκορύφωμα ήταν σε μια συναυλία στο Μαϊάμι όταν είπε στο κοινό να πιάσει ο καθένας το διπλανό του και να γαμηθούνε, έκανε πως έπαιρνε πίπα από την κιθάρα του Ρόμπυ και έκανε μίμηση αυνανισμού όπου και λέγεται, χωρίς ποτέ να αποδείχθηκε, ότι έβγαλε έξω τα γεννητικά του όργανα. Γι αυτή τη συναυλία καταδικάστηκε σε φυλάκιση, με τους Doors όμως να πληρώνουν 50000$ ως εγγύηση για να βγει.
***

Κάπου εδώ πρέπει να διευκρινίσω ότι δεν είμαι τόσο Μορισονικός όσο Ντορσικός. Χωρίς όμως τον Τζιμ και το φιλοσοφικό πνεύμα που αποτυπωνόταν στους στίχους του δε θα αγαπούσα τους Doors. Ο Τζιμ ήταν ένας ποιητής που επιζητούσε την αλλαγή, που ήθελε να είναι μια διαρκώς εξελίξιμη επαναστατική μορφή. Οι στίχοι του είναι γεμάτοι σκληρές και σουρεαλιστικές εικόνες θανάτου, απόγνωσης κι απελευθέρωσης. Είχε μανία με τα άκρα και δοκίμαζε τους άλλους για να δει μέχρι πού ήταν διατεθειμένοι να τον ακολουθήσουν. Επιζητούσε το σπάσιμο των αλυσίδων που κρατούν δέσμιο το μυαλό και δεν το αφήνουν να δει έναν κόσμο χωρίς ελέγχους και συμβατικά σύνορα. Γι’ αυτό προέτρεπε να «ανοίξεις το δρόμο για την άλλη πλευρά». Εκείνος πίστευε ότι η διέξοδος για αυτό ήταν ο θάνατος αλλά δεν ήταν ποτέ σε τροχιά θανάτου αλλά σε αναζήτηση της αιώνιας, απέραντης ευτυχίας. Στο αυτοβιογραφικό του σημείωμα για το άλμπουμ L.A. WOMAΝ έγραφε: «Δεν είμαι τρελός, με ενδιαφέρει η ελευθερία». Έπαιρνε παραισθησιογόνα για να βγει από το σώμα του ή να έρθει σε μια κατάσταση έκστασης σαν άλλος Διονυσιακός οπαδός ή Ινδιάνος Δάσκαλος, σαν γνήσιος Σαμάνος. Ένα άλλο στοιχείο της ποίησης του είναι οι εικόνες των ερπετών και της ερήμου. «Δεν πρέπει να ξεχνάμε», έλεγε, «πως η σαύρα και το φίδι ταυτίζονται με το ασυνείδητο και τις δυνάμεις του κακού. Υπάρχει κάτι βαθιά στην ανθρώπινη μνήμη που αντιδρά δυνατά στα φίδια. Νομίζω ότι τα φίδια αντιπροσωπεύουν όσα φοβόμαστε».

***

Ο Τζιμ είχε κουραστεί και ήταν λυπημένος από τη εικόνα του ροκ σταρ που περνούσε στον κόσμο. Αρχικά του άρεσε αλλά τώρα συνειδητοποιούσε πως ήθελε να αντιμετωπίζεται σαν ποιητής και όχι σαν σύμβολο του sex για τις γκρούπις. Έτσι, καθώς η καριέρα του ήταν στην κορύφωση της δόξας, έχοντας στο ενεργητικό του ιδιαιτέρως πετυχημένα άλμπουμ (THE DOORS, STRANGE DAYS, WAITING FOR THE SUN, THE SOFT PARADE, MORRISON HOTEL, ABSOLUTELY LIVE, 13, L.A. WOMAN), το 1971 μετακομίζει στο Παρίσι μαζί με την Παμ για να φύγει μακριά από τη δημοσιότητα και να αφοσιωθεί στη ποίησή του. Όταν στις 5 Ιουλίου του ’71 μαθεύτηκε πως ο Τζιμ βρέθηκε νεκρός μέσα στη μπανιέρα του από ανακοπή, ο Μπίλι Σίντονς, φίλος του και συνεργάτης των Doors έσπευσε στο Παρίσι. Εκεί παραστάθηκε στην κηδεία του Τζιμ μαζί με άλλα τέσσερα άτομα. Δεν είδε ποτέ το σώμα του φίλου του ούτε και έγινε αυτοψία. Οι στενοί φίλοι του επιμένουν πως μια τέτοια απάτη θα ταίριαζε απόλυτα στην ιδιοσυγκρασία του Τζιμ και πως με την αφοσιωμένη βοήθεια της Πάμελα θα πετύχαινε. Αν υπήρχε κάποιο τέτοιο μυστικό η Παμ θα το πήρε στον τάφο της γιατί μετά από τρία χρόνια πέθανε.
Δεν είμαι από αυτούς που βλέπουν παντού κρυμμένα μυστικά και ούτε πιστεύω ότι ο Μόρισον ήταν ζωντανός και είχε εξαφανιστεί την ημέρα που κηδεύτηκε. Απλώς δεν είναι και πλήρως απίθανο αν αναλογιστεί κανείς ότι όσο ήταν στην Αμερική είχε διάφορες ιδέες που τις εξομολογιόταν στους φίλους του περί της σκηνοθεσίας του θανάτου του και περί ταξιδιού του στην Αφρική από όπου θα επικοινωνούσε με το μαζί τους με το κωδικό όνομα «Mr. Mojo Risin» (αναγραμματισμός του «Jim Morrison»). Επίσης σχεδόν μετά από κάθε Σαββατοκύριακο ψιθυρίζονταν φήμες περί θανάτου του Μόρισον από πέσιμο από μπαλκόνι, ή ατύχημα, ή υπερβολική δόση. Λίγη σημασία έχουν αυτά όμως. Είτε έχει γίνει πλέον σκόνη, είτε είναι σήμερα, στα 63 του χρόνια, σε μια τροπική χώρα κάπου στη Αφρική γράφοντας ποίηση, έχει πλέον περάσει στην ιστορία.

***
Για τα εκατομμύρια των θαυμαστών και θαυμαστριών του ο Τζιμ ήταν ο αναμενόμενος επαναστάτης, ο σεξουαλικός σύντροφος των φαντασιώσεών τους. Για τους μεσοαστούς ένας δημόσιος κίνδυνος, αλαζόνας και πρόστυχος. Για τους φίλους του ο σοφός, αγνός, ο ευγενικός και άλλες φορές ο τραχύς και πρωτόγονος. Για μένα ο Μόρισον είναι ο αγαπημένος μου τραγουδιστής, με την πιο ξεχωριστά τέλεια βραχνή χροιά φωνής που έχω ακούσει, είναι ένας ποιητής – απελευθερωτής που πίστευε σε έναν κόσμο χωρίς όρια όπου ο οποιοσδήποτε μπορεί να κάνει το οτιδήποτε, είναι ο Τζιμ που σε ένα από τα τραγούδια του από τη σειρά ποιημάτων The Celebration of the Lizard απάγγειλε: I AM THE LIZARD KING, I CAN DO ANYTHING!
Αφιερωμένο στην Ίριδα που μαζί της έχω κάνει τις ομορφότερες συζητήσεις για τις Πόρτες και τον Βασιλιά - Σαύρα και που με προμήθευσε με τη βιογραφία του Τζιμ που στάθηκε πολύτιμη για τη δημοσίευση αυτού του ποστ.

97 Comments:

Post a Comment

Links to this post:

Create a Link

<< Home